ok2008menu


  Rectificatie Friese Orgelkrant 2008

Het portret van Buxtehude

Bij het artikel over de componist Buxtehude in de Friese Orgelkrant 2007 staat een portret, waarvan velen denken, dat het Buxtehude voorstelt. Dat portret is een detail uit "Hamburgische Musikszene", een in 1674 door Johannes Voorhout te Hamburg gemaakt schilderij, dat zich in het Hamburgische Museum für Geschichte bevindt. Centrale figuur op dit schilderij is Jan Adam Reincken als klavecinist. Van Reincken bestaan meerdere portretten, zodat hieromtrent geen twijfel mogelijk is. De zingende jonge man op de voorgrond heeft een blad muziek in de hand met een 8-stemmige canon over psalm 133 (Hoe goed is het, hoe heerlijk als broeders bijeen te wonen) met een opdracht waarin Buxtehude en Reincken broeders worden genoemd. Lange tijd werd aangenomen dat Reincken in 1623 was geboren en dus 14 jaar ouder zou zijn dan de in 1637 geboren Buxtehude. De jonge man zou dan Buxtehude kunnen zijn. Uit het voor enkele jaren teruggevonden doopbewijs blijkt echter, dat Reincken in 1643 geboren is, 6 jaar na Buxtehude. De op het schilderij afgebeelde gambist is ouder dan Reincken, hij strijkt bovendien een D en een Bes (in het duits heet die noot B) aan. DB = Dieterich Buxtehude. Klavecinist en gambist spelen samen en kijken in dezelfde richting. De zanger lijkt in gedachten verzonken, hij is vooral toehoorder. Het is bijna zeker dat de gambist Buxtehude is. De jonge man is waarschijnlijk een zanger die rond 1674 enige tijd in Hamburg werkte. De waarheid gebiedt mij mee te delen, dat Prof. Kerala Snyder, schrijfster van de bekende Buxtehudebiografie en Dr. Dorothea Schröder van het muziekwetenschappelijk instituut in Hamburg, mij dit in Lübeck bij de Buxtehudeherdenking hebben verteld, ik heb het dus niet zelf ontdekt. Niet uit te sluiten is, dat de jonge man Johann Theile is. Deze componist (1646-1724) was bevriend met Buxtehude en Reincken, die in 1673 de uitgave van zijn missen in "Stile Antico" ondersteunden. Toen het schilderij gemaakt werd, werkte hij echter op slot Gottorf, een kleine 150 km. ten N.O. van Hamburg. Mogelijk is hij de componist van de canon.
Folkert Binnema


stuur link via whatsapp stuur link via mail kopieer link naar clipboard